Kush dorëzohet i pari?
Nga Klementin Mile
Vjen një moment në çdo konflikt politik kur nuk është më rruga fusha kryesore e betejës. Njerëzit vazhdojnë të protestojnë, qeveria vazhdon të qeverisë, por përplasja e vërtetë zhvendoset diku tjetër: në mendjen e shoqërisë.
Duket se protesta qytetare ka hyrë tashmë në këtë fazë.
Për ditë me radhë, kemi pyetur nëse do të arrinte të mbijetonte. Sot kjo pyetje nuk ka të njëjtën rëndesë. Vetë fakti që protesta vazhdon, tregon se ajo e ka kaluar provën e qëndrueshmërisë.
Tani çështja është tjetër.
Kush do të arrijë ta bindë shoqërinë se koha punon në favor të tij?
Në politikë, koha nuk është kalendar. Është armë. Kush arrin ta bëjë publikun të besojë se çdo ditë e re e afron pranë fitores, e ka fituar gjysmën e betejës.
Qeveria mbështetet te logjika e normalitetit. Ajo llogarit se institucionet vazhdojnë të funksionojnë, se jeta ecën përpara dhe se me kalimin e ditëve energjia e protestës do të zbehet.
Protesta mbështetet te një logjikë tjetër. Ajo kërkon të provojë se pikërisht vazhdimësia e saj është dëshmia më e fortë se problemi nuk është zgjidhur dhe se normaliteti është vetëm fasadë.
Këtu është nyja e gjithë konfliktit.
Nëse protesta vazhdon të bëjë të njëjtën gjë çdo ditë, ajo mund të fitojë respekt, por nga ana tjetër, të humbasë ndikimin. Qëndrueshmëria është virtyt, por në politikë ajo duhet të shndërrohet në zgjerim, në aleanca të reja dhe në presion të shtuar. Përndryshe, koha fillon të punojë kundër atij që deri dje dukej se po fitonte prej saj.
Edhe për qeverinë ka një kurth. Nëse e ngatërron qetësinë me dorëzimin dhe e interpreton durimin si lodhje, mund të mos e kuptojë momentin kur një ngjarje e vetme mjafton për të ndryshuar gjithë ekuilibrin.
Nga precedentët politikë dimë se konfliktet rrallë ndodh të vendosen në ditët e para. Ato vendosen në momentin kur njëra palë arrin t’i imponojë shoqërisë bindjen që koha është në anën e saj.
Dhe kjo është beteja e vërtetë.