A mundet SPAK, të pezullojë dhe arrestojë shefen e Shërbimit Sekret?
Drejtuesja e Shërbimit Informativ të Shtetit është një nga funksionaret më të larta të administratës shtetërore dhe drejton institucionin përgjegjës për inteligjencën civile dhe sigurinë kombëtare. Por a e mbron funksioni drejtuesen e SHISH nga një masë sigurimi penale dhe a mund SPAK të kërkojë pezullimin e saj nga detyra apo edhe “arrest në shtëpi”?
Ligji nuk parashikon një imunitet të tillë për drejtorin e SHISH. Drejtuesja aktuale e SHISH është Vlora Hyseni, e emëruar me dekret presidencial më 3 prill 2023. Sipas faqes zyrtare të SHISH, drejtori është drejtuesi më i lartë i institucionit dhe emërohet e shkarkohet nga Presidenti i Republikës, me propozim të Kryeministrit.
Por procedura politike dhe institucionale e emërimit apo shkarkimit është një çështje tjetër nga masat e sigurimit në një proces penal.
Neni 75/a i Kodit të Procedurës Penale përfshin në juridiksionin e Gjykatës së Posaçme edhe akuzat penale kundër “drejtuesve të institucioneve qendrore ose të pavarura të përcaktuara në Kushtetutë ose në ligj”. Për këtë arsye, funksioni i drejtuesit të SHISH nuk përjashtohet në vetvete nga juridiksioni penal i posaçëm.
A mund të pezullohet nga detyra?
Po, në parim mundet. Drejtuesja e SHISH nuk zgjidhet përmes ligjit elektoral. Ajo emërohet nga Presidenti me propozim të Kryeministrit. Për rrjedhojë, përjashtimi i nenit 242 nuk rezulton të zbatohet për këtë funksion.
Duhet dalluar gjithashtu pezullimi nga shkarkimi. Shkarkimi i drejtorit të SHISH bëhet nga Presidenti me propozim të Kryeministrit, ndërsa pezullimi sipas nenit 242 është një masë e përkohshme procedurale e vendosur nga gjykata në një çështje penale.
Po “arrest në shtëpi”?
Edhe kjo masë, në parim, mund të kërkohet, nëse plotësohen kushtet e Kodit të Procedurës Penale.
Neni 232 e rendit “arrestin në shtëpi” mes masave shtrënguese, ndërsa neni 237 përcakton se me këtë masë gjykata urdhëron të pandehurin të mos largohet nga banesa ose nga vendi i caktuar ku qëndron. Gjykata përcakton edhe mënyrën e ekzekutimit dhe mbikëqyrjes së masës.
Kodi nuk parashikon ndonjë përjashtim të posaçëm nga “arresti në shtëpi” për shkak se personi mban detyrën e drejtorit të SHISH.