Britania mendon seriozisht ribashkimin me BE

Kryeministri britanik Andy Burnham ka deklaruar se rikthimi i Mbretërisë së Bashkuar në Bashkimin Evropian mund të jetë një nga opsionet që qeveria do të shqyrtojë në kuadër të përmirësimit të marrëdhënieve me Evropën.

Duke folur për programin “Today” të BBC-së, një ditë pas fjalimit të tij në konferencën e Partisë Laburiste, Burnham tha se qeveria duhet të shqyrtojë alternativa të ndryshme, nga ruajtja e marrëdhënieve aktuale deri te një afrim më i thellë me BE-në.

“Ne mund të qëndrojmë siç jemi. Ky është padyshim një opsion, nëse njerëzit mendojnë se ky është vendi ku duhet të qëndrojmë”, tha ai.

Burnham përmendi gjithashtu mundësinë e rikthimit në një bashkim doganor, një ide e mbështetur më herët nga ish-kancelari konservator George Osborne, si dhe një afrim me tregun e përbashkët evropian.

“Ose mund të shkojmë deri në fund”, tha Burnham, duke iu referuar mundësisë së rikthimit të plotë në Bashkimin Evropian.

Sipas tij, “ka qartë opsione që duhen shqyrtuar” dhe vendimmarrja duhet të bazohet në atë që është e realizueshme, duke vlerësuar kostot dhe përfitimet e secilës alternativë.

Deklaratat vijnë pas një fjalimi të rëndësishëm të Burnham në konferencën laburiste, ku ai paraqiti një program të gjerë politik për Britaninë dhe foli për një marrëdhënie afatgjatë me Evropën.

Ndryshime në mekanizmin e pensioneve

Burnham ka mbrojtur gjithashtu planin e tij për ndryshimin e mekanizmit të njohur si “triple lock” për pensionet shtetërore, duke kundërshtuar përshkrimin se qeveria po e heq atë.

Sistemi aktual parashikon që pensionet të rriten çdo vit sipas normës më të lartë mes inflacionit, rritjes së pagave ose 2.5%.

Sipas formulës së re, pas vitit 2030 pensionet do të rriten zakonisht me inflacionin ose me 2.5%. Nëse kjo nuk do të mjaftojë për të ruajtur rritjen mesatare të pagave që nga prezantimi i politikës, do të përdoret një formulë tjetër për të kompensuar diferencën.

Burnham tha se bëhet fjalë për një “përshtatje” të mekanizmit dhe jo për heqjen e tij.

Ndryshimi pritet të ulë kostot, pasi sistemi aktual mund të krijojë një efekt zinxhir: një rritje e madhe e pagave në një vit reflektohet në pensionet e viteve pasuese.

“Nuk kemi hapësirë të madhe” për masa ndaj kostos së jetesës

Për krizën e kostos së jetesës, Burnham tha se qeveria po shqyrton mënyra për të lehtësuar presionin mbi familjet, por paralajmëroi se financat publike kufizojnë hapësirën për ndërhyrje.

Ai përmendi vendimin për heqjen e TVSH-së nga faturat e energjisë elektrike, që sipas tij do të hyjë në fuqi të enjten, si dhe një kufi prej 2 paundësh për tarifat e autobusëve gjatë vitit të ardhshëm.

“Ne nuk kemi hapësirë të madhe për manovrim”, tha Burnham, duke shtuar se qeveria do të përpiqet të ndihmojë edhe bizneset që po përballen me rritje të kostove.

Energjia dhe rreziku i një krize të re

Burnham pranoi gjithashtu se Britania mund të përballet me një krizë energjetike gjatë dimrit.

I pyetur për deklaratën e Simone Rossi, drejtuesit të kompanisë energjetike EDF, se Britania po i afrohet një tjetër krize të rëndësishme energjetike, Burnham tha se kjo nuk ishte një ekzagjerim.

“Situata është shumë sfiduese” për njerëzit që blejnë karburant ose ngrohin shtëpitë e tyre, tha ai.

Burnham deklaroi se qeveria po shqyrton “çdo masë të mundshme” për të ndihmuar familjet, përfshirë edhe mundësinë e anulimit të rritjes së planifikuar të taksës mbi karburantet vitin e ardhshëm.

Megjithatë, ai theksoi se çdo masë duhet të jetë e përballueshme nga buxheti.

“Pyetja është sa mund të përballojmë dhe çfarë mund të bëjmë duke pasur parasysh gjendjen e financave publike”, tha kryeministri.

Ai shtoi se qeveria nuk dëshiron të bëjë pagesa të pafinancuara që mund të krijojnë presion të mëtejshëm mbi kreditë hipotekore.