Parada e Fitores pa tanke: Sinjal i qartë se lufta në Ukrainë nuk po shkon sipas planit për Kremlinin

Në Sheshin e Kuq në Moskë, ku simbolika e “Fitores” është shndërruar prej vitesh në boshtin ideologjik të regjimit të Vladimir Putin, këtë vit do të mungojë një element që për dekada ka qenë qendror në paradën e 9 Majit: mjetet e rënda ushtarake.

Për herë të parë pas gati dy dekadash, parada e Ditës së Fitores në Rusi do të zhvillohet pa tanke, raketa balistike apo artileri të rënda. Në vend të tyre, në shesh do të parakalojnë vetëm trupat ushtarake. Një ndryshim që, sipas analistëve, shkon përtej masave të sigurisë dhe reflekton realitetin e luftës në Ukrainë.

Korrespondenti i Moskës për BBC, Steve Rosenberg, e lexon këtë zhvillim si një shenjë politike më shumë se sa logjistike. Sipas tij, vendimi për të “zbrazur” paradën nga armatimet e rënda lidhet drejtpërdrejt me faktin se lufta në Ukrainë nuk ka prodhuar atë fitore të shpejtë që Kremlini kishte parashikuar.

Në diskursin zyrtar rus, mungesa e pajisjeve ushtarake justifikohet me nevojën e tyre në frontin e luftës. Një deputet rus ka deklaruar se “tanket janë në vijën e parë të frontit dhe jo në Sheshin e Kuq”, duke nënvizuar prioritetin ushtarak mbi atë ceremonial. Por në sfond, narrativa e “fitoreve të pandalshme” po përplaset me një realitet më të komplikuar në terren.

Lufta, e cila tashmë ka hyrë në vitin e saj të pestë, ka prodhuar një kosto të lartë njerëzore dhe materiale për Rusinë, ndërsa Ukraina vijon të kryejë sulme me rreze të gjatë brenda territorit rus. Sulme me dronë dhe raketa janë raportuar jo vetëm në qytete kufitare, por edhe pranë Moskës, duke rritur ndjeshëm ndjesinë e pasigurisë në kryeqytet.

Në këtë kontekst, vendimi për të reduktuar paradën interpretohet si një simbol i dobësimit të kontrollit narrativ të Kremlinit mbi idenë e “fitores së sigurt”. Për vite me radhë, 9 Maji ka shërbyer si kulmi i mitologjisë shtetërore ruse mbi Luftën e Dytë Botërore dhe identitetin e Rusisë si “fuqi fitimtare”. Sot, ai simbol po përballet me një realitet që nuk përputhet më me propagandën.

Reagimet e qytetarëve në Moskë janë të ndara. Disa e shohin mungesën e pajisjeve ushtarake si masë të domosdoshme sigurie, të tjerë e interpretojnë si shenjë dobësie. Një pjesë pranon hapur se prania e armëve në paradë është pjesë e “shfaqjes së forcës” së Rusisë në arenën ndërkombëtare, dhe mungesa e tyre krijon një boshllëk simbolik.

Në sfond, autoritetet ruse kanë shtuar kufizimet e sigurisë dhe kanë paralajmëruar ndërprerje të përkohshme të internetit celular gjatë ditës së paradës, duke argumentuar rrezikun e sulmeve ukrainase. Këto masa, megjithatë, janë gjithashtu një tjetër tregues i transformimit të jetës publike në Rusi nën presionin e luftës.

Në një nivel më të thellë politik, zhvillimi tregon një ndryshim të narrativës së luftës. Figura e presidentit Putin, e cila në fillim të konfliktit shfaqej shpesh me uniformë ushtarake dhe mesazh triumfalist, është bërë më e rrallë në hapësirën publike këtë vit, një ndryshim që disa e lexojnë si reflektim i kujdesshëm i një realiteti më pak të kontrollueshëm.

Në fund, parada pa tanke mund të duket si detaj ceremonial, por në politikën ruse ajo funksionon si metaforë e gjendjes së luftës: një konflikt i gjatë, i lodhshëm dhe pa një fitore të qartë në horizont, pavarësisht retorikës zyrtare që vijon të flasë për “fitoren historike”.

Dhe në Sheshin e Kuq, ku çdo vit fitorja është shfaqur si e dhënë, këtë herë mungesa e tankeve duket se thotë më shumë sesa prania e tyre.