Makiavelizmi që fsheh Edi Rama pas lajkave dhe batutave

Nga Michalis Tsintinis

Është i qetë. Natyrë artistike. Mbërrin për një vizitë zyrtare, i relaksuar, sikur të ketë dalë për një shëtitje në Monastiraki. Më fal, thotë. Nuk e dija që kryeministri grek do të vishte kravatë. Protokolli im më çorientoi. Mos lejoni që media greke ta interpretojë tepër këtë dhe të thotë se kryeministri shqiptar tregoi mungesë respekti ndaj homologut të tij grek.

Po, arroganca e Edi Ramës është çarmatosëse. Në epokën e Trumpizmit, e kemi mësuar mirë këtë: Dikush që, teksa sfidon rregullat e sjelljes së mirë, e demonstron atë tashmë, sikur të ishte diçka revolucionare, ka më shumë gjasa të vlerësohet si jokonvencional sesa të shkaktojë neveri.

Rama nuk është Trump. Ai nuk shfaq toksicitet. Përkundrazi, ai është vazhdimisht i gatshëm të përdorë venën e tij komike për të zbutur tensionet që ai vetë ka shkaktuar. Ai e provoi të njëjtën gjë, për shembull, pardje në Delfi, kur u përball me mënyrën se si e trajtoi çështjen Beleri. Qetësi, tha ai. Pse duhet të kthehemi atje tani? Në fund të fundit, historia përfundoi “si një ëndërr” për kryetarin e burgosur dhe të rrëzuar (i cili bëri 16 muaj burg, shumë kohë për të ëndërruar). Ai u bë eurodeputet. Pra? Gjithçka është mirë dhe që mbaroi mirë.

A ka ndihmuar ai më shumë bashkëpunimin dypalësh sesa e ka dëmtuar atë?

Historia e shkurtër është treguese. Lehtësia e Ramës i lejon atij të duket post-ballkanik. Falë stilit të tij, ai jep përshtypjen se është një djalë që ka kapërcyer mjerimin shovinist të “oborrit” të pazhvilluar të Evropës. Ai nuk ka mbetur peng i fantazmave. Përkundrazi, ai po përpiqet të hapë një korridor për vendin e tij të vogël drejt një të ardhmeje evropiane.

Është një maskim. Pas buzëqeshjes ironike dhe rehatisë mediatike të kryeministrit shqiptar fshihet një takticien i cili, në 13 vitet që ka qenë në pushtet, ka vërtetuar makiavelizmin e tij. Ai ka treguar se mund të shkelë marrëveshjet dypalëshe, të fshehë mizorinë e regjimit të tij pas shfaqjeve në skenën ndërkombëtare, të përdorë lajkat për të fituar aleanca oportuniste me bashkëbiseduesit e tij perëndimorë.

Ky sofistikim e bën Ramën një bashkëbisedues edhe më të vështirë për Athinën. Një Shqipëri evropiane – madje eurocentrike – është një aset për Greqinë. Lidhjet, në fund të fundit, janë tashmë shumë të ngushta – pakrahasueshëm më të thella se me çdo fqinj tjetër verior. Teorikisht, një partneritet midis shteteve do të ishte shumë i lehtë, kur ai është krijuar tashmë për 35 vjet në një nivel shoqëror dhe kulturor.

Ende nuk është e mundur të thuhet nëse Rama e ka ndihmuar më shumë sesa e ka minuar këtë perspektivë. Ai tani lëviz me vetëbesimin e një njeriu që e bën vendin e tij atë që dëshiron. Shteti është ai. Por Historia nuk është e drejtë kur varet nga temperamenti.

Kathimerini